سوورەتی (كەوسه¬ر) ‎‎پێناسەیەكى سورەتەكە: ١- سورەتى (كەوسەر) سورەتێكى مەككى یە. ٢- ژمارەى ئایەتەكانى سورەتى (كەوسەر) (٣) سێ ئایەتە. ٣- سورەتى (كەوسەر) زنجیرەى سەدو هەشتەمە لە ریزبەندى لەناو سورەتەكانى قورئانى پیرۆزدا. ٤- سورەتى (كەوسەر) لە دواى سورەتى (عادیات) دابەزیوە. تەوەرەكانى ئەم سورەتە: تەوەرو باسى سەرەكى لە سورەتى كەوسەردا، بریتییە لە باسكردنى فەزڵ و بەخششى خواى گەورە بەسەر پێغەمبەرى خوادا صلى الله علیه وسلم ، بە پێ بەخشینى نیعمەت و خێریكى زۆر بەسەر پێغەمبەردا صلى الله علیه وسلم لە دونیاو دوارۆژدا، لەناویاندا روبارى كەوسەرو جگە لەویش لە نازو نیعمەتە زۆرەكان كە پێی بەخشیوە. وە هەروەها داواكردنى لە پێغەمبەرى خوا صلى الله علیه وسلم بە بەردەوام بوون لەسەر نویژەكانى و قوربانى كردنى بۆ خواى گەورە وەك سوپاسگوزاریەك لە بەرامبەریدا. حەوزى كەوسەر ئەنەسی كوڕی مالیك (خوای لێ ڕازی بێ) ئەفەرمووێ: پێغەمبەری خوا صلى الله علیه وسلم لەهۆش خۆی چوو پاشان دەم بە پێكەنین سەری بەرز كردەوەو بە زەردەخەنەوە فەرمووی، یاخود پرسیاریان لێ كرد ئەی پێغەمبەر صلى الله علیه وسلم بۆ پێكەنیت؟ پێغەمبەر صلى الله علیه وسلم فەرمووی: ئێستا سوورەتێكم بەسەردا دابەزی پاشان ئەم سوورەتەی خوێندەوە (بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ إِنَّا أَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَ (١) فَصَلِّ لِرَبِّكَ وَانْحَرْ (٢) إِنَّ شَانِئَكَ هُوَ الْأَبْتَرُ (٣)) پاشان فەرمووی: ئایا ئەزانن كەوسهر چییە؟ وتیان: خواو پێغەمبەری خوا صلى الله علیه وسلم باشتر ئەزانێ, كە خوای گەورە فەرمووی: (إِنَّا أَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَ) ئەی محمد صلى الله علیه وسلم ئێمە كەوسهرمان بە تۆ بەخشیووە پاشان پێغەمبەر صلى الله علیه وسلم فەرمووی: كەوثهر ڕووبارێكە خوای گەورە لە بەهەشتدا پێى بەخشیووم خێرێكی یەكجار زۆری لەسەرە ئوممەتەكەم ئەچێتە سەری, وە پێغەمبەر صلى الله علیه وسلم پێش ئوممەتەكەی ئەچێتە سەری لەوێ ئەو قاپ و گڵاسانەی كە لەسەرێتی ئامادەی ئەكات بۆ ئوممەتەكەی تا بەدەستی پیرۆزی خۆی لەو ئاوى كەوسهرە ئاو بە ئوممەتەكەی بدات، ژمارەی قاپەكانی بەئەندازەى ژمارەی ئەستێرەكانی ئاسمانە، وە وەكو ئەستێرەكانی ئاسمان ئەدرەوشێنەوە لە جوانیدا، وە ئاوەكەی سپیترە لە شیر وە شیرینترە لە هەنگوین, وە خۆڵەكەی لە میسكەو لە شیر سپیترەو لە میسك بۆنی خۆشترە، وە ئەملاو ئەولاو قەراغی ڕووبارەكە لە دوڕڕو مرواری ناو بۆشە لەوپەڕی جوانیدایە، مەلائیكەت كەسانێك دەگەڕێنێتەوەو نایەڵن بێنە سەر حەوزی كەوسهر، پێغەمبەری خوا صلى الله علیه وسلم ئەفەرمووێ: ئەی پەروەردگار ئەوانە ئوممەتی منن بۆ ئەیانگەڕێننەوە، ئەووترێ: ئەی محمد صلى الله علیه وسلم تۆ نازانی ئەمانە لە دوای تۆ چ شتیان داهێناوە, جا ئیتر هەیە كوفری كردووەو هەڵگەڕاوەتەوە لە دین، وە هەیشە بیدعەچى بووە (مَا أَحْدَثُوا بَعْدَكَ) (أَحْدَثُوا مُحْدَثة) واتە: بیدعە (وَكُلَّ مُحْدَثَةٍ بِدْعَةٌ) واتە: بیدعەچییان ئەگەڕێندرێنەوە لەسەر حەوزی كەوسهر وە نایەڵن بچنە سەری، وە دوو جۆگەلە ئاوی لە بەهەشتەوە بۆ دائەبەزێتە ناو كەوسهرەوە, وە ئوممەتەكەی پێغەمبەر صلى الله علیه وسلم ئەچنە سەری وە لەو ئاوە ئەخۆنەوە, ئەوەیشی لێی بخوات جارێكی تر تینووی نابێت، (زۆرێك لە زانایان دەفەرموون: بسم الله الرحمن الرحیم لەگەڵ سوورەتەكەدا دابەزیووە). بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَنِ الرَّحِيمِ [ إِنَّا أَعْطَيْنَاكَ الْكَوْثَرَ (١) ] ئەی محمد صلى الله علیه وسلم ئێمە ئەو كەوثهرەمان پێ بەخشیوویت، وە وتراویشە: كەوسەر بە مانای خێرێكی یەكجار زۆرى دونیاو قیامەت دێت كە خوای گەورە بە پێغەمبەری صلى الله علیه وسلم بەخشیووە، یان پێغەمبەرایەتییە صلى الله علیه وسلم ، یان قورئانە، یان پاداشتی زۆرە، هەمووی تەواوە بەڵام لە هەمووى تەواوتر ئەوەیە كە خۆی تەفسیری كردو فەرمووی: رووبارە ئاوەكەیە.